Nas terras de Pondal

Martes, 19 de febreiro de 2008

Hoxe é, de certo, un día bastante completo no informativo, tanto no plano máis próximo como na actualidade do mundo, que vive momentos de certa convulsión. Xa que logo, unha breve reseña de algunhas cousiñas interesantes sobre as que botar un ollo na prensa do día.

Un alcalde fóra de si

Sempre se di que en política as formas son fundamentais, por iso é noticia cando algún perde as formas. O caso de hoxe é bastante significativo, porque non falamos dun calquera.

Xosé Crespo é alcalde de Lalín, un home de peso dentro do Partido Popular e até fai ben pouco presidente da FEGAMP, é dicir, representante da clase política local e do conxunto dos concellos do país. Por iso, por non ser Xosé Crespo un calquera, as súas palabras, nas que fala de meter cartas no cu e chimpar os dentes doutras persoas da clase política, son un claro exemplo do que non deben ser quen nos gobernan.

Onde estará a “Mesa por la libertad lingüística”?

A Mesa pola Normalización Lingüística vén de facer públicas arredor de corenta denuncias por discriminación por causa de lingua no noso país. Recóllense, nas denuncias, comentarios do tipo “Burra, no hables lenguas menores” e cousas polo estilo (literais).

En fin, ante este escenario, agardamos a presenza pública da Mesa por la Libertad Lingüística e de Galicia Bilingüe, que xa que din defender que neste noso país se poida falar en calquera das dúas linguas indistintamente, supoñemos que arestora estarán indignadísimos e non tardarán en saír aos medios. Ou quizais non?

Cosova e a resposta española

Falabamos onte da recente proclamación de independencia de Cosova, e de como o mundo semellaba dividido entre quen se propuñan aceptar o voto unánime do parlamento cosovar e quen, caso de Serbia ou Rusia, se opoñen frontalmente.

Neste escenario internacional, sorprende ver a postura española, quen, contrariamente á maioría de países da UE (como Francia, Italia ou Gran Bretaña) manifestou estar en contra da decisión cosovar. Quizais isto se deba, en grande medida, ao feito de estarmos en precampaña e ás relacións - analoxías que moita xente poida querer establecer coas reivindicacións galegas, vascas ou catalás.

De feito, é moi interesante o artigo que hoxe publica Vieiros, no que se recolle a valoración da prensa internacional sobre a postura española, na que semella que medio mundo interpreta o medo do goberno español desa maneira.

É triste que isto sexa así. Para nós polo menos, o voto unánime dun parlamento é unha expresión de democracia; pretender que a decisión de terceiros países poida valer máis que a decisión dun pobo cuestiona moi moito a forma en que, cando menos os antiimperialistas, pensamos que debe rexerxe o mundo.  Por que non deixar que o pobo cosovar decida?

Vaise Fidel Castro

É e vai ser durante os vindeiros días portada en case toda a prensa mundial, así que tempo haberá para abordar causas e consecuencias.

Fidel Castro, despois de medio século no poder en Cuba, anuncia que renuncia á presidencia. Despois de intentos de asasinato e décadas de bloqueo internacional, tanto político como económico, só a súa débil saúde foi quen de apartalo do poder.

Sen dúbida, Cuba será, nos vindeiros anos, un escenario interesante no que se decidan moitas relacións internacionais. Haberá que presentar atención.  

Luns, 18 de febreiro de 2008

Os balcáns marcaron a unha xeración de cidadáns do mundo, que xantaron e cearon a diario durante anos cunha das primeiras guerras televisadas case en directo. En pouco máis dunha década, o estado de Iugoslavia ficou feito anacos. Na data de hoxe, un dos territorios da antiga Iugoslavia, Cosova, vive un momento crucial para o seu futuro.

Un pouco de historia

Cosova é un pequeno territorio que até agora ven formando parte de Serbia (trala desintegración de Iugoslavia), de algo máis de 10.000 quilómetros cadrados e uns 2.2 millóns de habitantes.

Pese ao dominio serbio, a maioría da poboación cosovar é de orixe albanesa. De feito, durante o mandato de Milosevic, o gobernante serbio procurou aumentar a proporción de cidadanía serbia no territorio e reduciu o nivel de autonomía do territorio, tentando coutar as esperanzas de autogoberno cosovares.

Durante a guerra dos balcáns, Milosevic liderou unha das maiores limpezas étnicas que se recordan, aniquilando moita poboación de orixe albanesa. Rematada a guerra, caído Milosevic, sucedéronse episodios de vinganza, que fixeron que a paz aínda hoxe non sexa unha realidade, e o territorio segue baixo goberno da OTAN, con forte presenza militar.

O que terá que pasar

O parlamento cosovar vén de proclamar, por unanimidade, a súa independencia, feito que non é apoiado por Serbia. Nas rúas, o escenario é de festa, e milleiros de cidadáns desprazáronse á capital para participar dos festexos. Mentras, no escenario político, xógase unha partida de xadrez.

Kostunica, primeiro ministro serbio, vén de calificar o acontecido como a proclamación dun estado falso que viola o dereito internacional, e Rusia está a tentar facer valer a súa posición de forza na orde internacional para que non se recoñeza o novo estado.

Da outra banda, até sete países (entre eles EEUU, Gran Bretaña ou Francia) veñen de respaldar o proceso, e a OTAN vén de sinalar que non permitirá que a forza volva irrumpir na zona.

Nun momento coma este, dende o nacionalismo queremos reivindicar, máis unha vez, o dereito dos pobos a decidir o seu futuro, sen imposicións nen violencia. Se Cosova quere formar un estado (como semella ser trala aprobación da proposta polo voto UNÁNIME do seu parlamento), non debe ser ningún outro país quen decida pola poboación cosovar.

Domingo, 17 de febreiro de 2008

María Reimóndez é unha desas mulleres especiais que nos deixan os tempos actuais.  Con tan só trinta e dous anos, é unha escritora xa recoñecida nas letras galegas, onde ten publicado títulos como “O club da calceta” ou “Moda galega”, e gañado premios como o Rúa Nova ou o Minerva, ademais de ser finalista do Premio Xerais.

Pero o que convirte en especial a María Reimóndez é quizais a súa dedicación desinteresada aos demais. É presidenta e fundadora da ONG Implicados/as no Desenvolvemento, coa cal pasou longas estadías na India, onde traballaron fundamentalmente con colectivos de mulleres.

Na actualidade, coa súa ONG, está traballando noutro lugar do mundo nunha complexa situación: Etiopía. Semana a semana, podemos facer seguimento da súa estadía no continente africano a través das súas colaboracións na web, relatos que recomendamos.

Sábado, 16 de febreiro de 2008

Xa que escomeza a fin de semana e hai un pouco máis de tempo libre, recomendamos algúns artigos que voan pola rede e que nos poden axudar a reflexionar sobre a realidade e as liortas políticas que enchen os medios de comunicación.

Primeiramente, un artigo de Alba Nogueira, que aborda con moito acerto a polémica xurdida dende que o alcalde de Lugo e algúns outros socialistas de relevo decidiron boicotear o consorcio galego de servizos sociais. Aprofunda na hipocresía de quen cuestiona a xestión de proxectos do ámbito galego e aplaude sen rechistar, por exemplo, as políticas do goberno do estado en materia de vivenda, cando son competencia exclusiva galega.

Despois, un artigo-relato de Susana de la Gala, que aborda unha situación concreta, pero unha realidade xenérica, como é a percepción que moitas veces temos da lingua galega os propios galegofalantes. Para reflexionar. 

Por último, un artigo, no seu blogue, de Quique del Río, no que reflexiona sobre a recente polémica xurdida entre o BNG e o embaixador israelí a conta da condena ou non do nazismo, relacionado todo elo coa realidade actual en Palestina.

Venres, 15 de febreiro de 2008

A política é unha arte complicada, principalmente porque é imprevisíbel. Cando un pensa que as forzas políticas están para recoller sensibilidades comúns, moitas veces a tenaz realidade insiste en levarnos ao contrario, a forzarnos a pensar que hai algo máis aló das ideas.

Vén de ser presentada unha moción de censura no Concello de Santa Comba, capital das terras do Xallas. O certo é que a situación neste concello se volveu complicada tralas últimas municipais. Fagamos un breve resumo: o PP foi a forza máis votada, pero perdeu a maioría absoluta despois de dezaseis anos de goberno monocor; o PSOE foi a forza menos votada, obtendo só dous edís sobre 17 posíbeis, e polo medio dúas formacións por libre propias da vila, Independentes por Santa Comba e Terra de Xallas.

Ningunha forza política quixo apoiar a continuidade de Toja Parajó na alcaldía, pero o pacto entre as outras tres forzas semellaba un imposíbel. Ao final, os votos dos tres partidos da “oposición” alzaron á alcaldía a Ucha Velo, candidato do PSOE, pero só un dos dous partidos independentes se integrou no goberno, que quedou en franca minoría (catro concelleiros/as sobre unha corporación de dezasete).

Os independentes de Miguel Pérez apoiaron a Ucha Velo, pero, digámolo así, fixeron a “puñeta” dende o primeiro día. En breve, Miguel Pérez converterase no terceiro alcalde de Santa Comba no breve período de un ano, contando unicamente con dous apoios da súa forza política (José Fernández Pazos e el propio), mais si coa inestimábel colaboración do PP, que arrima os seus sete votos no salón de plenos para desbancar ao actual alcalde.

Varias reflexións sobre a lealdade e a coherencia: Miguel Pérez, non foi sempre oposición e contrario ao PP? Non apoiou fai menos de un ano ao actual alcalde? O PP non dicía que debía gobernar sempre a forza máis votada? Como agora dan o seu apoio a quen apenas aporta dous votos no salón de plenos? Onde está a lealdade do propio Partido Popular, quen propiciou a partida do ex-alcalde e compañeiro para facer posíbel a moción de censura? Onde a lealdade do PP coa propia compañeira María José Ares Casal, que foi a única que tivo claro o principio do PP de que se había pacto, a alcaldía tería que ser para eles? Simplemente, quen no PP non podía entrar no pacto, quedou fóra.

E a actualidade das nosas terras tamén nos ofrece outro caso para reflexionarmos sobre a lealdade política. Falabamos fai uns días do revolto que andaba o patio no PSOE de Vimianzo, cunha asemblea que non estaba moi claro quen convocaba, cun alcalde cuestionado por algúns dos seus, e con dúbidas sobre por onde remataría saíndo a situación.

Pois ben, a asemblea do PSOE seica rematou en empate técnico, xa que se decidiu aprazar a decisión sobre o relevo interno, co que o único que se fai é prolongar a tensión. Pero, no consistorio,  semella quedar clara a maioría. Se había dúbidas sobre por onde rompería o goberno (se entre os partidarios do alcalde e o PP, ou o sector renovador do PSOE e o BNG), esta semana o alcalde destituía á portavoz do PSOE, Nieves Lema, co cal xa vai quedando claro quen manda e semella que o sector renovador dentro do PSOE vai ter que achantar.

Mais é paradigmática a situación, non só porque o alcalde vimiancés (esta semana envolto en diversas polémicas co BNG da comarca, coa súa propia deputada Marisol Soneira e co seu partido a nivel galego) decidise decapitar á súa portavoz e persoa que semellaba despuntar para optar ao relevo do veterano político, senón incluso máis polo feito de que os dous protagonistas principais, Alejandro Rodríguez e Nieves Lema son tío e sobriña. E é que en política xa non se respeta nin a familia… 

Xoves, 14 de febreiro de 2008

O país ten deixado personaxes que merecerían ocupar o seu lugar na historia do mundo, e sen dúbida, un deles debería ser Urbano Lugrís, o pintor do mar. No presente ano festexamos o centenario do seu nacemento, aínda que tamén é certo que non se sabe exactamente cal foi a data en que naceu.

Urbano Lugrís foi un home multidisciplinar, aínda que destacaría como pintor, e foi un activista cultural de máxima orde, especialmente nos tempos da II República, onde participou das chamadas Misións Pedagóxicas.

Nestas nosas terras de Bergantiños, é unha persoa moi vencellada á vila mariñeira de Malpica de Bergantiños, que pintou (sobre todo o seu mar) en numerosas ocasións, decorando a Casa do Pescador de Malpica e tamén dando nome ao seu centro de ensino secundario. Incluso, en 2002, constituise un colectivo co seu nome.

Urbano Lugrís, bohemio, artista, fillo doutro grande da historia galega como é o caso de Manuel Lugrís Freire, deixounos no ano 1973, mais fica unha magnífica obra digna de ver.

Mércores, 13 de febreiro de 2008

Se un turista chegase ás nosas terras e preguntase pola Costa da Morte, a resposta podería ser variábel segundo quen contestase e os intereses que tivese.  E é que andamos, nos últimos días, envoltos nunha polémica que ten moito de artificial e outro tanto de interesada.

A “liorta” escomezou fai un par de semanas, cando, nunha xuntanza de traballo do BNG da zona, o alcalde carballés e candidato ao Congreso, Evencio Ferrero, apostaba por afortalar e defender unha Costa da Morte forte, unha Costa da Morte “a 18″, isto é, incluíndo na área xeográfica as comarcas naturais de Bergantiños, Soneira e Fisterra, ademais dos concellos de Mazaricos e Muros.  O alcalde carballés defendeu que o BNG aposta por un concepto integrador, que axude  a poñer en valor o territorio, atraer investimentos e xerar recursos.

Pero as respostas localistas non tardarían en chegar. O alcalde de Cee, o independente Ramón Vigo, saía pronto ao paso, dicindo algo así como que “que pintaba Carballo” na Costa da Morte, e tan só un par de días despois o alcalde de Vimianzo, o “socialista” Alejandro Rodríguez dicía que o seu homólogo ceense practicamente lle lera o pensamento, e que el pensaba igual.

Sen embargo, ao longo dos últimos días as opinións de varios expertos (historiadores e coñecedores do territorio) viñeron respaldar a tese integradora manifestada polo BNG, e incluso a proposta de ámbito sinalado para o Pacto Territorial polo Emprego (proposta feita polo conselleiro de traballo, do PSOE) sinala o mesmo territorio, sen que ningún concello teña manifestado o seu rexeitamento, alomenos de xeito formal, nin teña pedido a exclusión de ningún outro. Por certo, Carballo non só non foi excluido, senón que será a sede.

Á liorta tamén se suma Neria, quen semella que en realidade o que ven é mostrar o seu recelo ao nacemento do novo Consorcio de Turismo da Costa da Morte, que está a dar os seus primeiros pasos.

Na posta de longo do consorcio todos os alcaldes que saíron á palestra pública defenderon un concepto amplo, dende Ramón Varela (Malpica de Bergantiños, PSOE) até José Muiño (Cabana de Bergantiños, PP). Todos, salvo os “díscolos”, Ramón Vigo e Alejandro Rodríguez, que optaron por non aparecer por alí (destacábel o caso deste último, xa que era o anfitrión, toda vez que a xuntanza tiña lugar en Vimianzo).

En fin, é lamentábel que unha e outra vez andemos con disputas localistas que só serven para enredar en vez de decidirmos traballar todos xuntos por un futuro mellor. E se o Pacto Territorial polo Emprego é positivo, pois todos con el. E se o Consorcio de Turismo consegue atraer visitantes e inversións, pois tanto mellor. Pero sempre haberá quen non estea a gusto…

Martes, 12 de febreiro de 2008

Hoxe recollen diversos medios na rede a noticia de que o sindicato nacionalista CIG vén de rexeitar o convenio do téxtil proposto, e quizais este sexa un momento tan bó coma calquera outro para reflexionarmos sobre o sector.

O téxtil segue a ser un sector de actividade que ocupa a un elevado número de persoas, nomeadamente mulleres, e con especial incidencia nalgunhas comarcas do país, entre elas Bergantiños. O “efecto Inditex” xerou novas oportunidades laborais, mais nos últimos tempos o medre semella estancado, e comezan a darse debates necesarios sobre as condicións laborais.

Así, dende a CIG rexeitan o convenio proposto, entre outras cousas por manter unha xornada laboral anual das máis altas recollidas en ningún dos sectores. Igualmente, reclámanse tamén maiores subidas salariais.

Ao respecto, é moi interesante a análise feita fai xa un tempo en Vieiros, que encabeza coa pregunta, quizais, clave: hai oportunidades para o téxtil sen precariedade?  Nos diferentes artigos, que recomendamos, analízase a cuestión salarial no téxtil galego, a importancia da cuestión do xénero, así como a importancia na economía galega e a actuación das administracións.

Luns, 11 de febreiro de 2008

Vai xa para tres anos que en España se deu un debate sesgado e interesado: o debate sobre o referendo da Constitución Europea. Após eses tres anos e certos reveses, a “construción europea” avanza logo da aprobación en Francia do Tratado de Lisboa, aprobación certamente relevante se temos en conta que foi en grande medida o “non” francés o que paralizou o anterior intento.

O referendo do tratado constitucional serviu en España para moi pouco. A cidadanía non sabía en grande medida que era realmente o que votaba, e certamente o goberno tampouco puxo moito empeño en informar, até tal punto que incorreu nunha situación case delictiva: son os partidos políticos quen teñen que tentar inclinar o voto, nunca os gobernos, mais no caso dese tratado o goberno español investiu moitos fondos en pedir o “si”, pagando anuncios en prensa, contratando ao máis variopinto da sociedade para pedir o voto (por exemplo, Cruyf ou Butragueño), obviando en todo momento a posibilidade dun debate serio e a fondo sobre o tratado constitucional.

A ocasión serviu, entre outras cousas, para criminalizar ao nacionalismo galego, quen, consecuente cos seus principios, defendeu o “non” a un tratado deseñado dende a dereita, coa mirada posta no capital e cunha regulación de dereitos sociais moi nimia.  Sen embargo, fuxindo de debates e razóns, tanto PP como PSOE aproveitaron para dicir que o nacionalismo se opuña a Europa, sen entrar en máis matizacións: ou estás conmigo ou contra min.

Quizais non sexa ao nacionalismo a quen se lle poidan dar leccións neste senso. Moito antes de que existise o PP, moito antes de que se vislumbrase tal proceso, con Europa dividida en dous na segunda grande guerra mundial, o máximo expoñente do nacionalismo, Alfonso Daniel Rodríguez Castelao, remataba a súa obra máis importante, o Sempre en Galiza, pedindo a constitución do que el daba en chamar “os Estados unidos de Europa”. O que acontece é que xa el entón, e nós agora, tiñamos moi claro que a construción europea non podía ser a calquera prezo nin facerse de calquera maneira, e dende logo ten que ser unha construción pensada para as persoas e os pobos, baseada na igualdade e na extensión dos dereitos da cidadanía.

Aquel referendo pasou en España sen pena nin gloria, e nin sequera a metade do censo acudiu a votar. O que en calquera democracia minimamente seria invalidaría a votación, aquí non significou nada, posto que o referendo non era vinculante, isto é, o goberno de turno ía poder acabar facendo o que quixera, e de feito xa o tiña decidido de antemán.

Pero, ao contrario que en España, noutros países a situación foi distinta. Houbo algúns que optaron directamente por non preguntarlle á cidadanía, o cal é máis que censurábel: pode aprobarse unha “constitución”, unha norma de carácter fundamental, sen referendo? Onde se produciron os referendos, houbo resultados dispares, pero houbo dous que paralizaron o proceso: os “non” de Holanda, primeiro, e, sobre todo, Francia, estancaron o proceso.

Pero os grandes ideólogos desta nova Europa neoliberal non ficaron contentos. Facendo apaños aquí e aló, deseñaron un novo tratado, o de Lisboa, e desta volta, curáronse en saúde.

O tratado é practicamente de idéntico contido ao que por aquel entón ficou na cuneta, pero desta volta aseguráronse de que saíse adiante. Se o problema estaba en Francia, pois sáltase o problema. O parlamento francés acaba de aprobar, sen consulta cidadá, este novo tratado. Consultar á cidadanía, para que? Para que nos diga que non?

É realmente moi triste a concepción que a clase política internacional ten da democracia. Semella que só lles interesa cando lles da a razón.

Sábado, 09 de febreiro de 2008

Hoxe recomendamos un artigo de Dani Álvarez, e a quen xa temos recomendado, penso, noutras ocasións. Este rapaz nado na Galiza e actualmente residente en Euskadi reflexiona sobre un tema que para os nacionalistas é tamén de moito interese: a necesaria derrota electoral do PP.

As posturas políticas mantidas polo Partido Popular son antitéticas, non só coa nosa visión do mundo, senón en moitos casos cos máis elementais conceptos democráticos.

O artigo de Dani Álvarez reflexiona sobre as máis extremas posicións defendidas polo PP na última lexislatura, e tamén na anterior, na que ocuparon o goberno, e hai un artigo que quizais resume perfectamente o sentimento que poderíamos entresacar:

” Hai que derrotar ao partido que dixo que “votar a calquera que non sexa o PP será votar porque ETA volva ás institucións” (Aznar), ao que acusa a PNV, EA, BNG, ERC e PSOE de dar soporte a ETA, ao que sinalou que os gais son fillos de pais “hostís” e “alcólicos” (Aquilino Polaino), ao que enganou dicindo que o “colapso nas urxencias dos hospitais débese a que os inmigrantes descubriron a grandeza do sistema sanitario” (Cañete), que o 11-M fora obra de ETA e dunha conspiración policial controlada polos socialistas, aos que fixeron que os mortos votaran en Galiza, aos que dixeron que a política lingüística da Xunta era semellante á do franquismo (Núñez Feijoo), ou que o franquismo foi un tempo de “extrema placidez” (Mayor Oreja), que había armas de destrución masiva no Iraq…

En fin, como observades, unha retaíla de razóns para infrinxir unha dura derrota ao PP, unha derrota que só pode vir por un aumento de peso do nacionalismo, toda vez que o PSOE navega entre a indefinición e a loita por copar os espazos da dereita. Só o nacionalismo parece ser unha vía de profundamento nos dereitos sociais e na democracia durante a vindeira lexislatura.

Por outra parte, aproveitamos para recomendar unha visita á columna que no xornal Galicia-Hoxe ten o debuxante López, que nos ofrece unha visión diferente, en forma de viñetas, sobre a realidade do momento e, arestora, como non podía ser doutro xeito, desta campaña electoral. Totalmente recomendábel.